Te słowa Viktora Frankla, psychiatry i twórcy logoterapii, są zaproszeniem do głębokiej autorefleksji. Frankl, ocalały z obozów koncentracyjnych, widział życie jako nieustanne poszukiwanie sensu, nawet – a może szczególnie – w sytuacjach granicznych.
Ten cytat to forma mentalnego eksperymentu. Wyobrażenie sobie, że mamy drugą szansę, a jednak stoimy przed pokusą powtórzenia tych samych błędów, pozwala zatrzymać się i zadać pytanie: „Czy naprawdę chcę podążyć tą samą drogą?”. Badania nad psychologią moralności, prowadzone m.in. przez J. Haidta, pokazują, że przewidywanie konsekwencji działań i spojrzenie na siebie z perspektywy przyszłości zwiększa naszą skłonność do podejmowania decyzji zgodnych z wartościami, a nie jedynie z chwilowymi emocjami.
W praktyce oznacza to, że możemy traktować każdą decyzję jak punkt zwrotny – moment, w którym świadomie wybieramy, czy powtórzymy znany, ale destrukcyjny schemat, czy też wybierzemy inną, trudniejszą, ale bardziej wartościową drogę. Takie podejście sprzyja tzw. autoregulacji – zdolności do odraczania gratyfikacji i kierowania się długoterminowymi celami.
Frankl przypomina nam, że życie nie jest próbą generalną, ale jednocześnie daje nam mentalne narzędzie, by spojrzeć na każdy dzień tak, jakbyśmy mieli szansę go poprawić. To wezwanie, by być mądrym już teraz – zanim historia się powtórzy.